Bila angkat tangan untuk ambil barang di rak, tiba-tiba terasa seperti ada tarikan di belakang bahu. Atau selepas lama bekerja di depan komputer, kawasan sekitar tulang belikat mula rasa tegang. Rasa sakit seperti ini sering disebut sebagai sakit urat belikat.
Jika anda datang ke fisioterapi, sesi biasanya bermula dengan soalan dan pemeriksaan pergerakan. Ahli fisioterapi akan melihat bila sakit muncul, gerakan apa yang mencetuskannya dan bagaimana ia mengganggu rutin anda. Daripada situ, mereka boleh menentukan sama ada teknik manual sesuai dan latihan apa yang boleh membantu.
Apakah yang dimaksudkan dengan urat belikat?
Urat belikat biasanya merujuk kepada bahagian otot dan tisu di sekitar tulang belikat (shoulder blade), iaitu kawasan belakang badan yang terletak di antara bahu dan tulang belakang.
Otot di sekelilingnya membantu mengawal pergerakan tulang belikat apabila kita mengangkat tangan, mencapai barang di rak atau menarik sesuatu ke arah badan. Dalam percakapan harian, orang sering menyebut “sakit urat belikat” untuk menggambarkan rasa tegang, lenguh atau sakit di kawasan tersebut. Rasa tidak selesa ini boleh terasa di sebelah kiri atau kanan, terutama selepas duduk lama di hadapan komputer, membawa beg berat atau melakukan kerja yang melibatkan pergerakan bahu berulang kali.
Apa yang berlaku pada awal sesi fisioterapi?
Ahli fisioterapi akan bertanya tentang simptom anda
Anda mungkin ditanya bila sakit bermula, sama ada ia berlaku selepas jatuh atau mengangkat barang, dan aktiviti apa yang membuatkan sakit bertambah. Beritahu juga jika rasa sakit menjalar ke lengan atau disertai kebas, kesemutan atau kelemahan.
Contoh daripada rutin harian selalunya lebih mudah diterangkan. Anda boleh kata, “Saya boleh angkat tangan, tapi sakit bila nak sarung baju,” atau “Masa kerja okey, tapi bila memandu lama sakit mula terasa.” Maklumat seperti ini membantu ahli fisioterapi memilih gerakan yang relevan untuk diperiksa.
Pergerakan bahu, belikat dan leher akan dinilai
Ahli fisioterapi mungkin meminta anda mengangkat lengan, mencapai belakang badan atau memusingkan kepala. Mereka boleh membandingkan pergerakan kiri dan kanan, menilai kekuatan dan melihat pada bahagian mana simptom mula timbul. Jika terdapat kebas atau kesemutan pada lengan, pemeriksaan saraf mungkin diperlukan.
Selepas itu, ahli fisioterapi akan menerangkan dapatan dan pilihan rawatan. Jika teknik manual sesuai, anda boleh bertanya bahagian mana yang akan disentuh, bagaimana teknik itu dilakukan dan apa yang mungkin anda rasa sebelum memberi persetujuan.
Apakah teknik manual fisioterapi untuk urat belikat?
Teknik manual menggunakan tangan untuk memberi tekanan terkawal pada tisu atau membantu pergerakan sendi. Ahli fisioterapi memilih teknik berdasarkan hasil pemeriksaan, keselesaan anda dan pergerakan yang ingin diperbaiki.
Teknik tisu lembut
Ahli fisioterapi boleh menggunakan tekanan terkawal pada otot sekitar belikat, bahu atau belakang atas. Anda mungkin diminta duduk atau berbaring dengan lengan disokong supaya lebih selesa semasa teknik dilakukan.
Jika ada satu kawasan yang sangat sensitif, beritahu ahli fisioterapi. Maklum balas anda membantu mereka menyesuaikan tekanan, menukar posisi atau memilih teknik lain.
Mobilisasi sendi
Mobilisasi melibatkan pergerakan sendi secara perlahan dan terkawal. Contohnya, jika bahu terasa kaku semasa lengan diangkat, ahli fisioterapi mungkin menyokong lengan dan menggerakkan sendi bahu dalam julat yang anda boleh terima.
Selepas itu, anda mungkin diminta mengangkat lengan sendiri. Ahli fisioterapi boleh membandingkan julat pergerakan dan rasa sakit dengan pemeriksaan awal sebelum menentukan langkah seterusnya.
Pergerakan belikat dengan bantuan
Dalam sesetengah sesi, ahli fisioterapi boleh membimbing pergerakan belikat dengan tangan ketika anda mengangkat lengan. Anda kemudian boleh mencuba gerakan yang sama tanpa bantuan.
Jika pergerakan terasa lebih mudah dengan bantuan, pemerhatian itu boleh membantu ahli fisioterapi memilih latihan. Contohnya, sesi boleh diteruskan dengan latihan mengangkat lengan secara terkawal sebelum menambah beban apabila pergerakan sudah lebih selesa.
Adakah teknik manual perlu terasa sakit?
Anda mungkin terasa tekanan setempat atau regangan ringan. Beritahu ahli fisioterapi jika tekanan terasa terlalu kuat. Jika timbul rasa sakit tajam, kebas, kesemutan atau sakit yang menjalar, maklumkan segera supaya teknik boleh dihentikan dan simptom diperiksa semula.
Kesan teknik manual bergantung pada keadaan yang dirawat. Sebagai contoh, garis panduan klinikal untuk masalah tendon rotator cuff menyatakan bahawa teknik manual boleh membantu mengurangkan sakit dalam jangka pendek bagi sesetengah pesakit. Garis panduan yang sama mengesyorkan latihan aktif sebagai sebahagian daripada rawatan awal untuk keadaan tersebut. Bagi sakit sekitar belikat, pelan rawatan bergantung pada hasil penilaian individu.
Apa yang berlaku selepas teknik manual?
Ahli fisioterapi mungkin meminta anda mengulangi gerakan yang sukar pada awal sesi. Jika mencapai rak mencetuskan sakit, contohnya, anda boleh bandingkan sejauh mana lengan dapat diangkat dan pada tahap mana rasa sakit mula timbul. Perbandingan ini membantu menentukan sama ada teknik tadi sesuai diteruskan atau pelan perlu disesuaikan.
Anda juga mungkin diberi latihan di rumah mengikut hasil pemeriksaan. Sebelum pulang, cuba buat latihan itu di hadapan ahli fisioterapi. Pastikan anda faham cara melakukannya, berapa kali perlu dibuat dan apa yang perlu dilakukan jika simptom bertambah.
Untuk sesi susulan, perhatikan perubahan pada aktiviti yang penting bagi anda. Contohnya, adakah lebih mudah memakai baju, mengangkat beg atau tidur mengiring? Perubahan dalam rutin harian memberi gambaran tentang perkembangan anda di luar bilik rawatan.
Berapa kali sesi fisioterapi diperlukan?
Bilangan sesi bergantung pada tempoh simptom, hasil pemeriksaan dan perubahan yang anda alami selepas memulakan latihan. Jika matlamat anda ialah kembali mengangkat barang di tempat kerja, ahli fisioterapi mungkin menilai semula cara anda mengangkat dan berapa banyak beban yang boleh diterima secara berperingkat.
Pada akhir sesi pertama, anda boleh bertanya apa yang perlu dipantau sebelum sesi susulan. Contohnya, adakah anda patut mencatat bila sakit muncul, berapa lama ia bertahan atau aktiviti mana yang semakin mudah? Maklumat ini membantu ahli fisioterapi melaraskan pelan mengikut perkembangan anda.
Bilakah sakit belikat perlu diperiksa segera?
Jika sakit sekitar belikat datang bersama sakit dada atau sesak nafas, hubungi 999 untuk bantuan kecemasan. Ambil tindakan segera juga jika sakit dada disertai peluh sejuk atau merebak ke lengan, rahang atau belakang.
Dapatkan pemeriksaan perubatan segera jika sakit bahu atau belikat bermula selepas jatuh atau kemalangan, terutama jika bahu berubah bentuk atau lengan tidak boleh digerakkan. Kebas yang berterusan atau sakit bahu yang disertai demam juga perlu diperiksa segera.
Kenapa Pilih PhysioGo?
- Penilaian 4.9 di Google Reviews
- Lebih daripada 190,000 sesi rawatan sejak 2017
- Ahli fisioterapi berdaftar dan diperakui oleh Kementerian Kesihatan Malaysia (KKM)
- Semua ahli fisioterapi terlatih dan berkelayakan
- Semua rawatan berasaskan sains kesihatan
- Bilik rawatan yang selesa dengan privasi pesakit terjaga
- Keselesaan pesakit mengikut jantina dalam persekitaran mesra Muslimah
- Dibuka tujuh hari seminggu
- Pelan rawatan disesuaikan dengan keadaan dan keperluan setiap pesakit
Kesimpulan
Jika sakit urat belikat kerap mengganggu kerja, tidur atau pergerakan lengan, catat bila sakit muncul dan aktiviti yang paling terjejas. Bawa maklumat itu ke sesi pertama supaya ahli fisioterapi boleh menilai gerakan yang berkaitan dan membincangkan pilihan rawatan yang sesuai.
Jika sakit urat belikat kerap mengganggu kerja, tidur atau pergerakan lengan, hubungi PhysioGo untuk membuat temu janji penilaian fisioterapi.
